ჯვრის უღელტეხილი

ჯვრის უღელტეხილი კავკასიონის მნიშვნელოვანი გადასასვლელია: სამხრეთით მთიულეთისა და არაგვის ხეობის გარემო რჩება, ჩრდილოეთით კი ხევის მიმართულებით გზა გრძელდება. აქ საქართველოს სამხედრო გზა გადის.

მთის ფერდობების, ხეობებისა და ცვალებადი ღრუბლების ყურებას ბუნებაზე დაკვირვებაც ემატება. უღელტეხილი ფრინველთა მიგრაციის მნიშვნელოვანი ადგილია; კონკრეტული სახეობის დანახვა ყოველთვის შესაძლებელი არ არის.

მთიულეთიდან ჩრდილოეთ კავკასიისკენ მიმავალი გზა არაგვისა და თერგის ხეობებს აკავშირებდა. მოგვიანებით სამხედრო გზის ტრასა სხვადასხვა მონაკვეთში შეიცვალა.

დღევანდელი ავტომობილით გადაადგილება ისტორიულ მოგზაურობას არ იმეორებს. ძველი აღწერებიდან დღევანდელ გზის მდგომარეობას ან მგზავრობის დროს ვერ განვსაზღვრავთ.

მთის გადასასვლელში მიგრირებადი ფრინველები შედარებით ვიწრო სივრცეში იყრის თავს. აპრილში მტაცებელი ფრინველების გადაადგილებაზე დაკვირვება განსაკუთრებით საინტერესო შეიძლება იყოს.

მეთოვლია და რქოსანი ტოროლა უღელტეხილის ორივე მხარის მაღალმთიან გარემოს უკავშირდება. ცხოველებსა და ფრინველებს დისტანცია შეუნარჩუნე.

ბიდარის ხეობაში, კობი–გუდაურის გზასთან, ჯვრის უღელტეხილის სახელით ცნობილი ტრავერტინებია. ეს ცალკე ბუნებრივი ადგილია და არა თვით გადასასვლელის წერტილი.

წყლის მიერ დალექილი მინერალები თეთრ და ნარინჯისფერ ფორმებს ქმნის. ქანის ზედაპირზე ასვლას მოერიდე, რათა ბუნებრივი წარმონაქმნი არ დაზიანდეს.